Prestatieveld 4
Mantelzorg en vrijwilligers
Uitgangspunt van de Wmo is dat de burger in eerste instantie zelf verantwoordelijk is voor het regelen van de ondersteuning die hij nodig heeft. Dat betekent dat hij of zij eerst in de eigen omgeving moet nagaan of er mensen zijn die ondersteuning kunnen bieden. Is er 'een buur' die hem of haar kan vervoeren? Is er een familielid dat ervoor kan zorgen dat het huis schoon blijft? De Wmo doet dus eerst een beroep op vrijwilligers en mantelzorgers.
Sport- en beweegaanbieders
Sport- en beweegaanbieders zijn in belangrijke mate afhankelijk van de inzet van vrijwilligers. Deze vrijwilligers zijn hoofdzakelijk bezig met de organisatie van activiteiten (trainingen, het clubhuis, wedstrijdvoorbereiding). Momenteel is een van de grootste knelpunten in de sportsector het krijgen van vrijwilligers.
Tegelijkertijd wil de Wmo meer kwetsbare burgers aan de samenleving laten deelnemen en dus ook aan sport- en beweegactiviteiten. Sportverenigingen zijn er meestal niet op ingesteld speciale activiteiten te organiseren voor kwetsbare burgers. Bovendien vraagt dit weer extra vrijwilligers. Er is een aantal mogelijkheden om het werk van de vrijwilligers beter te laten aansluiten bij speciale deelnemersgroepen:
- meer vrijwilligers werven kan de werkzaamheden van de vrijwilligersgroep als geheel verlichten;
- aansluiten bij de wensen van potentiële vrijwilligers, door een persoonlijke benadering en door vrijwilligers niet op te zadelen met te grote taken;
- werven van meer vrouwelijke vrijwilligers;
- werven van meer allochtone vrijwilligers;
- vrijwilligers informeren over de mogelijkheden en belemmeringen van kwetsbare doelgroepen;
- vrijwilligers in staat stellen bijscholing te volgen;
- vrijwilligers van elders (welzijn of zorg) inschakelen binnen sport- en beweegactiviteiten. Het gaat dan om vrijwilligers die al werken met de doelgroep en die de deelnemers naar, tijdens en van het sporten kunnen begeleiden;
- mantelzorgers in de gelegenheid stellen deel te nemen aan sport- en beweegactiviteiten door bijvoorbeeld korting op een sportcentrum te geven.
Gemeente
Het rijk heeft de belastingvrije voet voor vergoedingen aan vrijwilligers verhoogd naar € 1500,- per jaar. De gemeente kan het aantrekkelijk maken van vrijwilligerswerk doen door vergoedingen beschikbaar te stellen. De gemeente kan de sport- en beweegaanbieders stimuleren meer vrijwilligers te werven door het beschikbaar stellen van een budget aan sport- en beweegaanbieders of aan een vrijwilligerscentrale met de opdracht meer inspanning te plegen voor de werving van vrijwilligers. Daarnaast kan de gemeente bijscholing van vrijwilligers faciliteren.
Praktijkvoorbeeld: Knelpunten bij vrijwilligersbeleid
Vrijwilligers zijn de stuwende kracht bij sport- en beweegactiviteiten. Toch gaat het werven, plaatsen, motiveren, belonen en behouden van vrijwilligers niet altijd zonder slag of stoot. Tijdens een themabijeenkomst ‘Werven en behouden van vrijwilligers’ biedt de Nederlandse Christelijke Sport Unie een organisatie handvatten om een structureel vrijwilligersbeleid op te zetten. Er wordt onder meer ingegaan op de drijfveer voor vrijwilligerswerk, veelvoorkomende knelpunten, wervingsmethoden en het verenigingsactieplan. Een dergelijke themabijeenkomst zou ondersteund kunnen worden vanuit de Wmo.
